Wedstrijdproeverij 2025
By in

Wedstrijdproeverij 2025

Annemiek Vermeijlen proefkampioen en compleet nieuw podium

Annemiek Vermeijlen is de nieuwe proefkampioen van de Brabantse Wijnsociëteit. Het is een close call, want een half punt verschil met runner up Maarten Roos. Annemiek scoorde het best op rood, Maarten scoorde het best op wit. Ingrid van Loon scoorde een derde plaats. Alle drie van harte proficiat. Met deze top 3 hebben we een compleet nieuw podium.

Het gaat heel moeilijk worden, zei Rob vooraf. Rob van Ginneken schrok naar eigen zeggen zélf toen hij de witte wijnen voorproefde. Want ja… op papier kan een blindproeverij goed te doen zijn, maar de proef op de tong is vaak heel lastig. En dus keek hij heel bewonderend naar de  hoge score van Maarten op witte wijnen. Superknap. Minstens zo knap is de hoge score van Annemiek op rood. In deze editie van onze proefwedstrijd kregen we voor het eerst Nieuwe Wereld wijnen te determineren. Geen mousserende wijn en geen zoete dessertwijn.

 

De line up die Rob samenstelde ziet er als volgt uit:

Witte wijnen

2020 La Pépière Muscadet Sèvre et Maine Monnières-Saint Fiacre, melon de bourgogne

2023 Lageder ‘Porer’, pinot grigio

2022 Cherubino ‘Folklore’ Western Australia, chardonnay

2022 Tissot ‘En Barberon’, Jura, chardonnay

2021 Muga ‘Flor de Muga’ Reserva Blanco, Rioja, viura

Rode Wijnen

2022 Château du Cèdre ‘Héritage’, Cahors, malbec/cot

2021 Viña Falernia Reserva, Chili, carmenère

2016 Château Fayat, Pomerol, merlot

2018 Proprietà Sperino Bramaterra, Piëmonte, spanna = nebbiolo

2020 Monteabellón Finca Matambres , tempranillo

Annemiek is de 33e proefkampioen wiens naam in de wijnkoeler gegraveerd is.

De top 5 ziet er als volgt uit:

  1. Annemiek Vermeijlen, 66,5 punten
  2. Maarten Roos, 66 punten
  3. Ingrid van Loon, 54 punten
  4. Fritjof Berenbak, 51 punten
  5. Hans van der Horst, 46 punten
Barbera proeverij. We leggen de lat steeds hoger.
By in

Barbera proeverij. We leggen de lat steeds hoger.

Maarten Roos bezocht Piëmonte drie keer. En raakte verslingerd aan… barbera, in de streek die zijn roem dankt aan nebbiolo. Maarten formuleert heel precies wát hem aanspreekt: een wijn met fruitigheid, snel toegankelijk én een beperkte prijsrange van pakweg tien tot tachtig euro. Klinkt tachtig euro duur? Ik toets Conterno Barolo Cru in op google en kom meteen bij 2020 Giacomo Conterno Barolo Francia, die wordt aangeboden voor 325 euro. Dat is niet onbereikbaar voor wie wil, maar klinkt mij toch in de oren als een wijn voor miljonairs die het breed willen laten hangen. Het vinden van de hoogste kwaliteit tegen een aantrekkelijke prijs is een van de voordelen van onze sociëteit. Super deskundige Jancis Robinson zegt het zelf in een filmpje van de Financial Times dat onlangs onder de leden is gedeeld: er is géén relatie tussen prijs en kwaliteit in wijn. Voor die 325 euro kan je ook vijf tot tien keer genieten.

Deze proeverij is voor mij een eye opener dat er twéé te onderscheiden soorten barbera in Piëmonte zijn: Barbera d’Asti en Barbera d’Alba.

Barbera d’Asti DOCG
Omvat wijngaarden met verschillende bodems (van zandig tot mergelachtig) en uiteenlopende klimatologische kenmerken. De wijnen verschillen onderling, maar vertonen meestal een hoge zuurgraad en fruitige aroma’s.  Superiore: hogere kwaliteit (maar vaak te veel houtgelagerd).

Barbera d’Alba DOC
Unieke, weelderige, zwoele Barbera – duidelijk anders dan de nerveuzere, zuurdere versie uit d’Asti.

En ja, Maarten daagt ons dus uit om dat verschil nu maar eens te benoemen. We proeven steeds verfijnder, we leggen de lat steeds hoger.

 

Serie 1

2021 San Silvestro Barbera d’Asti Superiore

Op de heuvels van de Monferrato groeien de barbera-druiven voor de Barbera d’Asti Superiore van San Silvestro. Alleen de beste druiven worden gebruikt om 14 maanden te rijpen, waarvan de wijn 6 maanden spendeert in eikenhouten vaten. Lekker glas: kruidig, licht pruim I  de fruitige smaak, speelse wijn.

2023 San Silvestro Barbera d’Alba Superiore

De Superiore is de beste wijn gemaakt van barbera druiven van San Silvestro. Hiervoor worden de beste druiven afkomstig van de meest gunstig gelegen wijngaarden geselecteerd. Ze rijpen 12 maanden op eikenhouten vaten. Herkenbaar als d’Alba: iets krachtiger, kruidigheid, fruit en mineralen. Braam vooral.

   

Serie 2

2021 Blackwater Wines Barbera – Zuid-Afrika

Deze wijn maakt de tongen nogal los. Berry is overtuigd: dit móet Duits zijn. Hij ruikt bessen. RobK determineert rubber (!) en noemt de wijn elegant, wel met onrijpe tannines. Valerie is kritisch: de wijn is volkomen uit balans. Ja, zo’n experiment met barbera uit Zuid Afrika is leuk om te proeven. Ik ruikt een stinkertje en vanille, best wel rijke geur. Dan verwacht ik wat op de tong, maar hè de smaak is veel vluchtiger dan de geur doet vermoeden.

2022 Vietti – Barbera d’Alba Trevìe

Gisting van 8 dagen in rvs-tanks. Na de malolactische gisting overheveling naar barriques van Frans eikenhout, waarin de wijn een opvoeding van 12 tot 16 maanden geniet. Dan nog 2 maanden op rvs-tanks voor de assemblage en klaring. Ongefilterd gebotteld. Fijne wijn, zegt Berry, lekker sappig. Liselotte benoemt stevige zuren. Valerie benoemt de melkchocolade. Ik proef weer een wijn waar geur en smaak wat schuren. Heerlijke frivole geur met kersen en viooltjes. De smaak vindt ik (nog) straffig en met hoge bitters.

   

Serie 3

2023 Bricco Lagotto Piemonte Barbera Passito Appassimento

Een serie van één. Wat heeft Maarten Roos daarmee bedoeld? De geur is nogal introvert, maar de smaak pakt mij meteen: sappig, frivool, prettig, veel aangenamer dan de kleine geur doet vermoeden. Gelukkig helpen andere proevers mij aan een verklaring. Kees beschrijft de wijn met paarsrood, zacht geurend, klein zoetje, tabak, ceder, elegang met lange afdronk. RobK leidt ons naar de oplossing: zoet, zoet, zoet! Munt, frisse zuren en fijne tannines. RobG vindt dat het zoet wat overheerst naast speculaas en piment kruiden. Ingrid  benoemt zoete kersen, Fritjof kersen zonder meer.

Hert zoet komt van een gedeeltelijke indroging van de druiven in kleine kratten. Na tien dagen hebben de druiven ongeveer een kwart van hun vocht verloren, wat zorgt voor een concentratie van suikers en smaken. Na de gisting en persing rijpt de wijn gedurende zes maanden in eikenhouten vaten. Het resultaat is smakelijk, de wijn dankt zijn naam aan de Lagotto Romagnolo, het Italiaanse truffelhondje, afgebeeld op het etiket.

Serie 4

2023 Achille Viglione, Barbera d’Alba “Ross”

24 maanden rijping in Slavonisch eikenhout. Jodenvet in de geur, zegt Eric. Zure kers ook, lang nahangend. Gerard benoemt dofrode kleur, frambozen, kersen, tabak en concentraat. RobG is kritisch, hij vindt de wijn wat chemisch. Ik ruik kers en dennennaalden, sappige wijn met te hoge bitters in mijn ogen, moet nog in balans komen.

2021 Le Cecche Barbera d’Alba

Twee filosofische vraagjes. Wat is geluk? Hóe draag je het meest bij aan het geluk van de mensheid? Jan de Bruyne droeg als arts bij aan het welbevinden van zijn patiënten. Maar bloed kruipt waar het niet gaan kan en ja… een passie voor wijn én een Italiaanse echtgenote Paola. Ze vonden in 2001 wijndomein Le Cecche, waar de eigenaar geen opvolger had. Ze hebben het wijndomein gemoderniseerd en uitgebreid. Deze wijn behoort bij de mooiste van de proeverij. Een geur die iedereen aanspreekt met zoete pruimenjam. Een uitgesproken wijn met karakter, munt is de smaak en ook een prettige schraalheid. RobK prijst het concentraat. Eric ruikt fudge en zachte tonen in de smaak. Gerard determineert kersen, een lobbig jammig stevige smaak met wat bitters. De wijn rijpte zestien maanden op barriques. Ik heb helemaal niets tegen artsen – ze dragen óók bij aan ons geluk. Maar wijnbouwers… die hebben voorrang in de hemel.

2020 Aldo Conterno – Barbera d’Alba Conca Tre Pile

Drie zonen Franco, Stefano en Giacomo zetten de familietraditie voort van vader Aldo. De druiven komen van een heuvelachtige wijngaard in Bussia Soprana met wijnstokken tot 45 jaar oud. Voor mij is dit dé wijn van de proeverij. Martijn prijst mooie brandy achtige tonen in de wijn. Eric noemt de wijn beschaafd, hij proeft vijg. Gerard is minder positief: oxy in de geur, onrijpe tannines. Mijn aantekeningen: lichte kleur, geouderd, fijne geur met zoete speculaas en kruidkoekkruiden, vanille, cederhout, een rijke geur. De smaak is krachtig én elegant.

     

Serie 5

2020 Vietti – Barbera d’Asti Nizza La Crena

Zeer lage opbrengst van 25 hl/ha, gisting op rvs-tanks bij relatief hoge temperaturen (30 tot 32°C). Dagelijks meerdere onderdompelingen van de schillenhoed. Malolactische gisting in barriques (30% nieuw) en opvoeding op grote vaten, gevolgd door 2 maanden rust in rvs-tanks voor het assembleren en klaren. Ongefilterd gebotteld.

De combinatie van oude stokken (delen uit 1932), goede expositie, naar het zonlicht, kalkrijke bodem en strikte vinificatie zorgen voor een wijn met meer complexiteit dan de gemiddelde Barbera. Mij valt de fors donkere kleur op, een kleine geur, zoetje, ceder, straffe smaak en hoge bitters. Mocca in een hele lange afdronk, De wijn mist wat charme op dit moment, komt wellicht nog. Valerie noemt melkchocolade en caramel, Annemiek chocolade en pruimen, Just braam, marsepein, chocolade, drop en hout.

2021 Vietti – Barbera d’Alba Scarrone Vigna

Vietti heeft in de Scarrone-wijngaard, letterlijk grenzend aan de kelder van het wijnhuis, een deel Barbera aangeplant staan. Deze planten zijn bijna 100 jaar oud en geven bijzonder smaakvolle vruchten af. Na de oogst verblijft de most 8 dagen op RVS op een temperatuur van rond de 27 graden Celsius. Vervolgens wordt de wijn overgestoken op Frans eikenhout, waar het voor 16 maanden blijft. De wijn gaat ongefilterd de fles in. Annemiek benoemt mineraal, munt en pruimen, zuren in de afdronk. Valerie is erg onder de indruk: een barbera superstar. Blockbuster met finesse. Samen met Conterno is deze Vietti dé wijn van de proeverij voor mij. Deze spreekt me aan, mijn aantekeningen: donkere kleur, braam, pruim, hint van viooltjes. Volronde smaak met pit, mooie gebalanceerde wijn. Een tikje hooghartig: playing hard to get!

   

 

Maarten, dit was een prachtige proeverij. Ik hoop dat veel proevers in de komende weken, maanden, nog eens nagenieten. En wie weet voor het kerstmenu… Wat eet je er dan bij? Drie mooie combinaties.

1. Paddenstoelenrisotto met parmezaan & tijm. Gebruik eekhoorntjesbrood of kastanjeboleten, roer op het eind wat boter en parmezaan erdoor. Voor extra diepte: een paar plakjes herfsttruffel.

Waarom het werkt: barbera heeft levendige zuren en rijp rood fruit die perfect contrasteren met de romige, aardse tonen van paddenstoelen en kaas. De wijn “schoont” je mond na elke hap en tilt de umami-smaken op.

2. Stoofpot van rund of wild met polenta of aardappelpuree. De Piëmontese klassieker: Brasato al barbera (rund gestoofd in barbera-wijn zelf). Wildoptie: hert of everzwijnstoof met rozemarijn, laurier en een beetje tomaat. Gebruik dezelfde wijn (of een goedkopere barbera) in de stoof: de smaken lopen dan prachtig parallel.

Waarom het werkt: barbera’s medium body, frisse zuren en zachte tannines maken hem geweldig bij langzaam gegaarde gerechten. De wijn snijdt door het vet van stoofvlees en omarmt de donkere saus en kruidigheid.

 

3. Geroosterde pompoen met salie, spek en oude kaas (of balsamico). Rooster pompoen met salie en hazelnoten, serveer met balsamico en Parmezaanschilfers. Barbera’s frisheid maakt dit gerecht ideaal voor een lichtere herfstmaaltijd. Het roosteren karamelliseert de suikers, het spek voegt zout en vet toe, en de wijn houdt alles levendig. Zonder spek als vegetarisch s keuze.

Waarom het werkt: pompoen en barbera delen die diepe herfstige zoet-zuur balans.

Kaasliefhebbers: kies voor Toma Piemontese of Taleggio, die vormen met barbera wijn absolute harmonie. De romigheid en lichte funk van de kaas past bij het fruitige, frisse karakter van de wijn.

 

Verslag en proefnotities Peter van den Besselaar

Revival van Muscadet
By in

Revival van Muscadet

Het ultieme gelukmoment voor Peter: Oesters en garnalenkroketten bij de Oesterbar op de zaterdagmarkt op het Theaterplein in Antwerpen en…. met een glas Muscadet! Op die markt in Antwerpen krijgt Peter altijd het laatste jaar. De ober keek vreemd op nadat hem een foto werd vertoond van een 10 jaar oude Muscadet. Deze avond heeft Peter ons laten zien dat je deze wijnen wel degelijk lang kunt laten liggen. Door ons een aantal betere versies te laten proeven, is de Muscadet echt uit het slechte daglicht gehaald. Dankzij een nieuwe generatie wijnmakers, strengere kwaliteitsnormen en het benadrukken van terroir krijgen deze wijnen steeds meer waardering.

Voordat we gingen proeven kregen we een korte toelichting over deze wijnen. De wijnen worden gemaakt van de melon de Bourgogne-druif, die in het milde Atlantische klimaat en op de graniet-, leisteen- en gneisgronden rondom de rivieren Sèvre en Maine zijn meest pure uitdrukking vindt. Hans is erachter gekomen dat de Hollandse handelaren in de 17de eeuw goede druiven wilden voor destillatie en dat de melon druiven (oude bourgondische varieteit) toen veel aangeplant werden in Val de Loire. Vanwege de muskusgeur of vanwege de nootmuskaat die de Hollanders toevoegden aan de wijn voorafgaand aan destillatieproces is deze druif de muscadet genoemd.

Binnen de appellatie Muscadet Sèvre et Maine AOC bestaat inmiddels een hiërarchie en het zou mooi zijn als we hierin verschillen kunnen proeven:

  • de basiswijnen
  • de “sur lie”-varianten, die door rijping op de gisten meer diepte en rondheid krijgen
  • de crus communaux – wijnen die de herkomst uit specifieke dorpen en terroirs benadrukken.

Zeven plaatsen hebben in 2011 en 2019 een eigen AOC-status binnen dit cru-systeem gekregen: Clisson, Gorges, Le Pallet, Château Thébaud, Goulaine, Monnières-Saint Fiacres, Mouzillon-Tillères. Eigen AOC’s voor Vallet, La Haie-Fouassière en Champtoceaux zijn in voorbereiding.

Helaas hebben we het zonder de oesters en garnalenkroketten moeten doen, maar we zien 10 flessen Muscadet staan dus dat wordt ook genieten. Niet blinderen omdat er dan beter geproefd kan worden. De verschillen zijn vaak klein. En …. natuurlijk allemaal eetwijnen😉.

Serie 1

In eerste serie staan twee wijnen met een groot leeftijdsverschil.

  • Passe-pont 2023 Muscadet Coteaux de la Loire, David Landron (omzetting naar bio)
  • Domaine de la Pepière 2015 Clos des Briords Muscadet de Sèvre et Maine (Biologische wijn)

Just benoemt dat dit twee verschillende glazen zijn, de eerste fris, peer, appel in mond wat citrus tonen iets zoetere aanzet en de tweede kweepeer in neus, meer citrus en bitters, voller glas, de zuren mooi geïntegreerd met het fruit in het glas. De wijn leeft nog heel erg. Kees vindt de tweede zelfs wat meer zuren hebben en de eerste is volgens Gerard veel fruitiger. De tweede wijn is afkomstig van echte originele onderstokken, dus echt heel oud. De Clos des Briords is een single vineyard die dateert uit het jaar 1930. Dat de verschillen groot zijn komt niet alleen door de leeftijd maar de eerste wijn is basis en de tweede een cru, volgens Valerie is de eerste complex maar de tweede zeer zeker nog complexer. De vraag wordt gesteld: Is er een huis dat meer aanzien heeft? Nadat Peter dit opgezocht had blijkt Domaine de la Pepière tot de beste domeinen te horen volgens Hugh Johnson in het Pocket Wine Book. Hierin wordt ook het domain Luneau-Papin genoemd, en deze komt ook terug in de volgende series.

       

Serie 2

  • Le Verger 2018 Muscadet de Sevre et Maine sur Lie, Luneau Papin (Biologische wijn 7 mnd op droessem.
  • Le Grand R de la Grange 2015 Muscadet de Sevre et Main sur Lie, Remy Luneau (Vielles Vignes wijnstokken geplant in 1974, 12 mnd op droessem)

Opvallend is dat al deze wijnen een biologisch label hebben. Een aantal jaar geleden was het not done in de sociëteit om biologische wijnen neer te zetten maar hiervoor hoeven we niet meer thuis te blijven want biologisch boeren wordt de norm.

Citroengeel, strak droog ingetogen appel citrus gemiddeld +zuur volgens Fritjof, body, klein bittertje in afdronk dat blijft hangen. Ingrid ontdekt geel fruit, hooi, stro, best geconcentreerd, honing dropjes, medium zuurgraad, en lijkt hoog in de alcohol te zijn maar dat is niet zo. Tweede is beetje oxidatief. Er bleef een beetje karton hangen in de afdronk, ook dat bittertje dat weer terug komt. Ingrid noemt ook rijp fruit, heel levendig, heel rijp met mooie aroma’s maar dus ook karton. De twee wijnen van de tweede serie verschilden weer in leeftijd. MaartenR vond de smaak van de tweede veel jonger dan de eerste, dus dat komt duidelijk naar voren. Duidelijk is dat er nauwelijks kleur verschil is met de leeftijd.  Peter zou wijn drie nog langer in de kelder willen laten liggen.

“Wat is voor jou het verschil tussen Chablis en de Muscadet?” vraagt Valerie. Peter antwoord: “In mijn hoofd vergelijk ik ze nooit, maar het zet me wel aan het denken”. Het antwoord laat dus nog op zich wachten.

   

Serie 3

De Muscadet wijnen hebben meestal geen houtrijping. In de volgende serie heeft de tweede wijn hout gehad, eens kijken wat dat doet met de smaak. Wat betreft het terroir van deze wijnen: micachiste en gneis.

  • Les Gras Moutons 2015 Muscadet Sevre et Maine sur lie, de la Pepiere (biologische wijn)
  • Bid’gi Les Vielles Vignes 2014 Muscadet Sevre et maine (oude 60 jaar wijnstokken, acaciahout)

MaartenR vond de wijnen heel fruitig, hij ruikt bij de tweede honing, hazelnoot, pecan en in de afdronk hele mooie zuren. Zelf vond ik beide wijnen veel mineralen en citrus hebben, maar bij de tweede wijn waren de citruszuren beduidend zachter met vanille tonen. De tweede wijn bracht een behoorlijke complexiteit, bij Valerie was het whiskey, noten, vanille en gedroogd fruit, bij Just wat moutigs. Het werd wel duidelijk dat het acaciahout van invloed was in de neus en in de smaak. Willem Jan is behoorlijk op zoek naar smaaknuances, dus vraagt zich af of hout wel een toegevoegde waarde heeft aan deze wijn. Peter geeft aan de tweede wijn geweldig bij eten is en wil deze nog langer in zijn kelder laten liggen. Soms kan bij een houtgerijpte wijn na enkele jaren een klein wondertje gebeuren….. Om te zien of eten iets doet met deze wijnen werd halverwege het proeven een stukje worst geserveerd met de vraag: Wat doet eten met deze twee wijnen? Willem Jan vond de worst te vet bij deze wijn waardoor je deze niet meer goed proefde. Gerard, Toos en Just gaven juist aan dat de zuren zachter en ronder werden.

   

Serie 4

  • L d’Or granite 2017 Muscadet Sevre et Maine sur lie, Lunea-Papin (Wijnstokken uit 1984 Dit perceel ligt tussen twee dorpen en in het midden stroomt een rivier)
  • Chateau-Thebaud 2021 Muscadet Sevre et Main sur Lie, Fam Lieubeau (Biodynamische wijn)

In deze serie ook twee wijnen met een leeftijdsverschil. Er wordt nu een krabsalade met mango geserveerd met een licht pitje en romigheid. Wat doet dit met de wijnen?

Proefnotities van deze twee wijnen: de eerste lichtgeel, prikkelend in mond, iets frisser en zuurder aan aanzet, rijpe appels, brandnetel varianten en karamel toon, appel, lychee, steenfruit. De tweede wijn heeft een stinkertje, aards volgens Valerie, zuurder dan dat die zoet is, de aanzet is romig en filmt in de mond, terwijl Hans deze wijn heel zuur vond. Valerie noemt hele rare combinaties hazelnoot, groene asperges, middel zuur, ziltige afdronk maar aan de korte kant. Deze stijlen moet je combineren met een simpel visgerecht, meer moet je niet vragen van een Muscadet, je kunt er van genieten als je waardeert op de manier dat het goed werkt. Bij deze krabsalade hield de wijn goed stand! Ondanks dat Willem Jan aan zijn quotum komt van de Muscadet wijnen geeft hij aan dat deze twee wijnen een steviger smaakprofiel en afdronk hebben en dat maakt voor hem de wijn interessant. De smaak in afdronk in combinatie met het hapje, dat chili of cayenne peper bevatte, proefde hij terug in de wijnen. Peter bevestigt dat veel Muscadet eenzelfde smaakpatroon hebben. Zou je dit blind in een proeverij als wijn als Muscadet herkennen? Nee, dat gaan wij niet doen zegt Willem Jan. Deze wijnen zijn hoog in de zuren, mineralen en acacia’s, dus deze wijn kun je makkelijk verwarren met vijf andere wijnen. Volgens Valerie kun je een Muscadet herkennen als het aan het klassieke profiel voldoet, maar je hebt er altijd uitschieters bij zitten.

   

Serie 5

Laatste twee wijnen met Clisson, bekend om zijn graniet bodems, die krachtige, minerale en gestructureerde wijnen voortbrengen:

  • Domaine Brégeon 2020 Clisson La Molette, Fred Lailler
  • Domaine de la Pepière 2013 Clisson

Gegevens over de opbrengsten per wijndomein zijn moeilijk te vinden, wel de regels waar ze aan moeten voldoen maar dat wil niet altijd zeggen dat ze het doen. Van deze laatste twee wijnen is opbrengst erg laag. Gaan we bij deze twee wijnen het verschil in leeftijd proeven?

De eerste wijn is volgens Toos licht geel groenig, typisch neus van champignons, noten en peer. De eerste aanzet heel elegant in de zuren, bitter, daarna weer peer, vetje en mineralen. Gerard ontdekte meer tropisch fruit en citroen. De tweede wijn vertoonde een grotere mineraliteit en meer noten, volle aanzet, hoog in de zuren.  Gerard  vond dit een goudgele kleur, naar appel ruiken en zoetje in aanzet, zuren en een rijke complexe wijn. Toos beoordeelde dat de mineraliteit in deze twee wijnen sterker naar voren kwam dan de wijnen eerder op de avond. Willem Jan vond een beetje malo in de tweede wijn. Wellicht is 2013 niet het beste jaar. Kees vind de jonge wijn toegankelijker en zou bij oesters geen oude wijn erbij pakken. De meningen zijn verdeeld wat betreft deze twee wijnen.

   

Toch is het zo dat als Peter een oudere Muscadet wijn op de wijnkaart ziet staan dat zal hij deze zeker nemen. Tevreden kijkt hij terug met alleen Muscadet op tafel. Dit komt niet zo vaak voor en op deze manier hebben we verschillen tussen jong/oud, hout/geen hout of wel of geen eten erbij goed kunnen proeven. We kunnen zeker concluderen dat de cru wijnen complexer zijn, dat we de oudere wijnen niet kunnen herkennen aan de kleur en dat eten zeker wat doet met de wijn. Misschien komt er ooit een Muscadet in een wijnwedstrijd terug, maar of we deze gaan herkennen? Op de vraag welke Peter de mooiste Muscadets vindt, antwoorde hij: wijn 7 en 8.

Ter afsluiting maakte Peter een Griekse wijn, een shyraz met een beetje viognier open, om een hint te geven naar zijn volgende proeverij. Be there!

Proefverslag opgesteld door Annemieke Vermeijlen

By in

Werkavond: knipogen naar komende proeverijen en genieten van geblindeerde flessen

De werkavonden van de Brabantse Wijnsociëteit zijn moeilijk te typeren. Ze zijn spannend. De leden brengen ieder een geblindeerde fles mee. Soms een knipoog naar het thema van de eigen proeverij. Of een vondst, een trouvaille, van de vakantie. Maar het kan ook die bloedmooie fles uit de kelder zijn van een mooie jaargang. Altijd een tour de force om de flessen in een goede volgorde te zetten met summiere informatie. Dat deed Eric weer bewonderenswaardig. Hieronder staan de geproefde wijnen van de werkavond op 23 september 2025. Met een summiere omschrijving.

Elmsfeuer Rabarber Andersen Winery – mousserende wijn uit Denemarken, de meest curieuze van deze avond, want gemaakt van… rabarber. In een fles als champagne, met oogstdatum van de rabarber op het etiket en ja… ook een prijs als champagne. Bijzonder.

Anjou Les Bonnes Blanches 2015 Agnés et René Mosse – een wijn voor de ‘acquired taste’ van chenin blanc, met een geur van amandel en mineola, mooie zuren en een vetje.

Claudio Quarta 2023 Greco di Tufo – wijn die waardering oogst voor het mooie parfum met tonen van mint, kruidigheid, lychees en lindebloesem.

Finca Allende 2020 Rioja – witte Rioja met 95/5 viura en malvasia, appel, vanille, mineralen en fraaie afdronk. Complete wijn.

Cardamone 2020 Tramonti Costa d’Amalfi – knipoog naar het thema ‘Vulkanische wijnen’, zoethout, bosbes, champignons.

Achille Viglione Barbera d’Alba 2023 – vrolijke sappige wijn met aardbei, ideaal voor bij de lunch werd gezegd.
Papagena Barbera d’Alba 2011 Fontanafredda – kirsch, mooi getoast, ja zoveel is duidelijk: barbera kan rijpen.

Il Conte 2022 Manincor merlot blend – merlot wijn uit Alto Adige, goede structuur, framboos en aardbei impressies, zachte aanzet en ronde zuren.

Château de Minière 2020 Bourgueil ‘Structure’ – knipoog naar de Wijnen van Masters IV proeverij, wijn met wat vegetale trrekjes, rode kers en met mooie balans.

Château La Nerthe 2010 Châteauneuf du Pape – oudste wijn en wat voor een, heel complex met kruidigheid, leer, toffee en mineraal.

Madame de Beaucaillou 2018 Haut Medoc – Bordeaux is bijna helemaal uit het programma en deze wijn bewijst dat dat zonde is, ceder, zwart fruit, sappige wijn met veel toekomstpotentieel.

Altocielo 2017 Bodegas Lunares Rondas – Spaanse wijn met smaakimpressies als turf, leer, drop, laurier, stevige wijn is deze syrah blend met tonen van drop.

Riesling Auslese 2018 Weingut Hans Göbel Mosel – vertrouwde riesling tonen met appeltjes, rabarber associatie, fraaie zoet/zuur balans.

Wolfberger 2016 Gewürztraminer Vendanges Tardives – genoten met de huisgemaakte kweeperengelei en dat is goddelijk samen, veel abrikoos, ingetogen gewürztraminer karakteristieken.

Peter van den Besselaar

By in

WK-oefenproeverij: Allways expect the unexpected

De ervaren deelnemers Eric Hoepelman en Willem Jan Withagen aan het wereldkampioenschap blindproeven organiseren een ‘oefening’ voor het team dat dit jaar aan het WK gaat deelnemen. De oefening van een week eerder “was te gemakkelijk”, plagen ze. En ze hebben als uitgangspunt: “Allways expect the unexpected”. Dat is niets teveel gezegd, met wijnen uit China en Zwitserland. Eric en Willem Jan hebben een fraaie oefen-WK-proeverij neergezet.

Hieronder staan compacte proefnotities. Met een classificatie van de moeilijkheidsgraad voor land en druif:

  • ZE / Zeer eenvoudig
  • E / Eenvoudig
  • G / Gemiddeld
  • M / Moeilijk
  • ZM / Zeer moeilijk

 

Villa 2019, Franciacorta Mon Saten, Italië, chardonnay
Druif E Land M
Licht appel, sappige mousserende wijn met hoge zuurgraad.

Wohlmuth 2019, Ried Sausaler Schlössl, Südsteiermark, Oostenrijk, sauvignon blanc
Druif G Land M
Honingimpressie, kruiden, licht viooltjes, sappige/ronde wijn met een klein bittertje en veel kracht.

Anima chenin blanc 2019, Avondale, Paarl, South Africa
Druif G Land M
Goudgele kleur, appel, kweepeer, hooi, klein zoetje, verfijning en kracht.

Heida 2013, Maître de Chais, Provins-Valais, ZwitserlandDruif ZM Land ZM
Peer, meloen, frivool vrolijke geur, ronde aanzet, hele lichte impressie van logheid.

Kumeu River 2021, Coddington, chardonnay, Nieuw Zeeland
Druif E Land M
Klassieke chardonnay geur, heerlijk compleet glas met vanille en bittertje.

Domaine Anita 2021, Coeur de Vigneronne, Moulin-a-Vent, gamay, Frankrijk
Druif G Land G
Paarse rand, kruidig, structuur én rondeur met impressies van aardbei, munt, aardsheid en chocolade.

Château de Saint Louans 2017, Chinon, cabernet franc, Frankrijk
Druif G Land G
Complexe wijn met kreupelhout en gestoofde kersen, zoethout, chocolade, leer en braam, nog duidelijk tannines en potentieel om verder te rijpen.

Château Changyu Moser XV 2021, cabernet sauvignon, China
Druif G Land ZM
Klassieke geur met leer, eucalyptus, kersen en tabak, warm gestoofde smaak.

Luis Felipe Edwards LFE 900 2011, Colchagua Valley, malbec, Chili
Druif G Land G
Donkere kleur, bijna zwart, klassieke smaak met chocolade en rondeur.

Château Suduiraut 1988, semillon sauvignon, Sauternes, Frankrijk
Druif G Land G
Goddelijke 37 jaar oude nectar met discussie over botrytris gehalte, rondeur.

Het WK-team is heel dankbaar voor deze oefeningen; we zijn méér gespitst op goede timing en structuur geven aan de beschikbare tien minuten. Nu spannend om te zien hoe we met deze steun in de rug presteren.

Peter van den Besselaar

 

 

Link naar gebruikte presentatie

By in

Voorbeeldige WK proeverij 2025 om ons WK-team een steuntje in de rug te geven

Een maand voor het officiële WK zet Martijn de Groot met een oefening het WK team op scherp. Hij componeerde een WK proeverij. We hebben deze avond vier teams. Het principe is het zelfde als op de wereldkampioenschappen: een wijn met vier proevers binnen tien minuten determineren, binnen de tijd opschrijven van druif, appellation, land en jaar. Ik heb dit keer een verslag geschreven vanuit het WK team, hoe wij proefden.

De eerste wijn, een mousserende, heeft veel kleur, is levendig en sappig en hoewel appel en gist worden genoemd in de proefnotities besluit het WK team dat het geen champagne is. We gaan voor Franciacorte, het blijkt Cava te zijn uit Spanje van 100% Xarel Lo.

Bij de tweede wijn ontstaat discussie in het team, een proever is overtuigd van sauvignon blanc (buxus, brandnetel), de andere proevers benoemen tropisch fruit en een stinkertje. Dit is zo’n belangrijk moment van overleg: persisteert de proever met sauvignon blanc of gaat hij mee met de anderen. Een proever suggereert Oostenrijk en we vullen grüner veltliner in. De wijn is een Pegasus Bay uit Waipara Valley Nieuw Zeeland – land is herkenbaar door het stuivend karakter – gemaakt van 70% sauvignon en 30% semillon.

Bij de derde wijn gaan we pas punten scoren. Een romige wijn met spritzig/mineraal karakter en overduidelijk zoet. Een fijne zoet/zuur balans. We delibereren en twijfelen tussen chenin uit de Loire en riesling uit Duitsland. We vullen het laatste in. Het blijkt Dönhoff 2020 Hermannshöle riesling spätlese te zijn. Uit de Nahe, wij vulden Mosel in. Maar goed, punten binnen.

De vierde wijn zorgt voor overeenstemming in het team. De proefnotities die we delen stemmen overeen: hout, vanille, boter, banaan, kokos. De wijn heeft heel veel kracht en een goede structuur, mooie wijn. Chardonnay weten we zeker. Maar ja, komt die uit Frankrijk of wellicht Nieuwe Wereld. Een proever kiest voor het laatste. Twee proevers denken Meursault te proeven, jong weliswaar. Dat komt op papier. Bij het jaar zitten we er naast, verder volle punten, al komt de wijn uit de Hautes Côtes de Nuits van het befaamde huis Meo-Camuzet.

De vijfde wijn is een O ja-wijn: geoxydeerde geur, aangename zij het iets scherpe geur. We denken aan ons vorige WK team dat discussieerde over Jura of Jerez de la Frontera. Precies die discussie hebben we opnieuw. Eigenlijk moeten we nog eens deze twee wijnen naast elkaar proeven om de verschillen goed te kunnen duiden. We vullen in savagnin uit de Jura en een ouder jaar, 2014. Het blijkt zelfs 2006 te zijn, een Marie et Denis Chevassu Chateau Chalon 2006 blanc. Ik mis een stukje comté…

Bij de eerste rode wijn gaan we weer helemaal uit de flow. “Dit herkennen we natuurlijk allemaal”, zegt Martijn half serieus en half schertsend. Domaine Collotte 2016 Chambolle Musigny, een pinot noir. Onze proefnotities: granaatrood, drop in de geur, gestoofd, bessen, roosvicee, kruidig, duidelijk nog tannines en bescheiden zuren. Wij dachten aan een grenache… helemaal fout.

Wijn nummer zeven is stevig, expressieve geur. Nog een paars randje, diepdonker. We ruiken bramen en kers, chocolade en rijpe tannines. We schrijven cabernet sauvignon op uit Chili. De andere teams vulden onder meer Australië in. Maar de wijn is een oude wereld wijn uit Italië. Barbera 2021 van Renato Corino uit Piëmonte. Een stevige wijn met wat zoetige aanzet, rijke tannines en chocolade.

De achtste wijn brengt ons in verwarring. Château Mont Olivet 2017 Châteauneuf du Pape, uit een rijk en warm jaar, gemaakt van 70% grenache, 12% syrah, 12% mourvedre en 6% andere druiven. Ja, als ik hier kijk naar mijn aantekeningen, is dat toch weer interessant. Rhone, 2018, syrah, staat in mijn aantekeningen. Als we proefnotities uitwisselen, hoor ik kruidigheid, pruim, paddestoelen en erwtjes, stevige tannines, gebrand, alcohol, zoethout en een ongelofelijk vrolijke morellenkersengeur. Wat op het proefpapier staat is niet zo gek, maar gaat in de dialoog ten onder. Hier hebben we voor het eerst te maken met de verduvelde tijddruk. Een proever oppert sangiovese? Nog 43 seconden… er staat nog niks op papier. Vraag me niet hoe het kan, maar we schrijven op: sangiovese, brunello di montalcini. Volledig ernaast, 0 punten.

Dan wijn 9. Héél aards vinden twee proevers. Andere proefnotities: kruidig, salmiak, eucalyptus, zoethout, jeneverbers, laurier, kers. De wijn doet mij denken aan de geur die je tegemoet kwam als je de bio winkel De Paardenbloem binnenstapte aan de Bredaseweg in Tilburg. Hilariteit aan tafel, lachen. Maar daar schieten we niks mee op. Omdat een proever (sic) de wijn niet zo aangenaam vindt en de kleur wat lichter is, komt op papier: nebbiolo, Barolo uit Italië. De wijn komt van verder – Libanon – en heeft cabernet sauvignon, cinsault en carignan in gelijke mate: het fameuze château Musar! 0 punten.
Beste lezer, het is inmiddels wel duidelijk dat blindproeven lastig en ‘niet te doen’ is. Bovendien is de dialoog onderling belangrijk. Ik vraag me wel eens af hoe volstrekte leken naar ons kijken als ze ons zouden zien.

Wijn nummer 10. Paarse rand, eucalyptus, klassiek. Soepele aandronk… mooi. Een proever benoemt rijp fruit, braam, ceder, laurier en steen. We missen in de line up nog cabernet sauvignon, die vaak op het WK staat. Zou dit hem zijn? Een proever denkt aan Mas de la Plana uit Spanje, dat schrijven we op. Mispoes. Er zit wel 30% cabernet sauvignon in, maar 70% malbec. Cheval des Andes 2018, Argentinië. Alleen wat punten voor het goede jaar… Deze jaargang is wat koeler in Argentinië en levert na vatrijping van 14 maanden (50% nieuwe fusten, 90% Frans eiken) een droom van een wijn.

Net als op het WK worden de wijnen steeds onthuld na het proeven. Martijn geeft aan dat op het WK de teams die niet meer voor een top 10 in aanmerking komen de wijn niet meer uitspuwen, maar opdrinken, steeds vrolijker en drukker worden en dat het dus lastiger is om geconcentreerd te proeven.

Wijn 11, de dessertwijn doet meteen dromen. Een prachtige Rembrandt gouden kleur. Een geur met perzik, prachtige balans. Hmmm,yummie. Van proefnotities komt niet zoveel terecht. We kijken elkaar gelukzalig aan, mompelen ‘botytris’ en zijn in gedachten verzonken. ‘Dit móet Sauternes zijn’, zegt een proever. Én van een héél mooi jaar, zoals 2001’, zegt een ander. Dat komt op papier. Opnieuw… 0 punten. De droom van de dessertwijn is Château Pierre Bise, Coteaux du Layon Chaume, 2011. Het is niet eens de beste appellation ter plekke – dat is Quarts de Chaume. Met een laag rendement van 15 hl per hectare drinken we ontegenzeglijk een van de Grote Wijnen van Frankrijk uit een fantastisch dessertwijn-jaar.

Reuze bedankt, Martijn, voor deze serieuze krachtinspanning. Het is een voorbeeldige WK proeverij. Bij dit verslag staat een PDF met informatie over de wijnen én de uitslag van de proefwedstrijd.

Peter van den Besselaar

 

Link naar de gebruikte presentatie

Bekroonde wijnen II: systematiek in proeven en waardering beargumenteren
By in

Bekroonde wijnen II: systematiek in proeven en waardering beargumenteren

Hans van der Horst zet ons bekroonde wijnen voor. Dat is een feest, want die wijnen zijn immers al uit honderden, duizenden, als beste naar voren gekomen. Hans baseert zich op de PersWijn bekroningen. We moeten respecteren dat smaken verschillen én onze mening kunnen beargumenteren, zegt Hans. Daarvoor werd de CACHET methode in deze proeverij gebruikt. We beoordelen en bespreken de wijnen aan de hand van (let op de beginletters):

  • Concentratie,
  • Afdronk/lengte,
  • Complexiteit,
  • Harmonie,
  • Euforie en
  • Toekomst.

Alle wijnen zijn blind geproefd.

 

Von Buhl Sekt, Pfalz

   Deze non vintage bestaat voor 70% uit weissburgunder en 30% chardonnay. Citrus, gist en appel. Claartje prijst de gist en appel, ruikt aardsheid en benoemt een goede afdronk. Eerdere flessen van Von Buhl maakten meer indruk op mij, ik vond de zuren nu niet zo fijn. Willem Jan had ook kritiek: redelijk eenvoudig, de onderdelen zijn onevenwichtig en nog niet goed geïntegreerd. Gemiddelde score: 7,3

 

2024 Merayo Y, Bierzo

Gemaakt van de mencia druif. Paars, Een geur die deed denken aan gamay, zo lekker vrolijk. Soepele smaak met wat straffe afdronk. Annemiek waardeerde rood fruit en kersen, benoemde de concentratie als medium en vond de wijn toch wel kort en eenvoudig. Gemiddelde score: 6,8

2024 Domaine du Pesquier, vin de pays Vaucluse

Gemaakt van syrah, merlot en marselan. Ook paars, iets zwaardere tonen dan de Mencia. Kers in de geur, tikje straffe bitters – maar dat kan ook komen omdat de wijn pas op de proeverij werd geopend, mooi nahangend. MartijnU was blij met aardsheid, ceder en tabak. Gemiddelde score: 7,1

 

2022 Domaine des Escaravailles, Côtes du Rhone ‘Les Sablières’

Gemaakt van syrah, grenache en carignan. Half transparant, cassis, mineraal, vuursteen en ik ruik de grenache. Willem Jan benoemt lavas en bleekselderie, hij ruikt groentesoep (positief). MartijnU ruikt peper, drop, eucalyptus, lichte tannines en een fijne afdronk.
Gemiddelde score 6,8

 

2023 Casa José Pedro, Trás-os-Montes, Reserva

Gemaakt van tinta franca, tinta amarela en touriga. Duidelijk een warmer land, zwoele geur met morelkers, leer en tabak. Sappige hap sap wijn met de slikfactor, je wilt graag snel een nieuwe slok nemen. Mooi toegepast hout, zegt Gerard, evenwichtig en redelijk complex, lange afdronk. Gemiddelde score 7,3

 

2022 Altitud, Mendoz malbec

Hartendief van Hans. Deze Argentijnse wijn is heel donker, met klassiek fruit. Ik zie in mijn aantekeningen: véél wijn, krachtig en wat ontoegeeflijk (hou ik van). De wijn schreeuwt om gekaraffeerd te worden, maar een lekkere steak frites werkt ook. Ingrid benoemt laurier en drop, rijke tannines, goed concentraat en een lange afdronk. Leila is het er mee eens: vol en aromatisch met duidelijk nog tannines. Gemiddelde score: 7,7

2021 Tahlik, Nagambie Lakes, Central Victoria Australië

Gemaakt van grenache, syrah en mourvedre. Na de wat zwaardere malbec is dit voor wie van lichtere wijn houdt een verademing. Opmerkelijk lichte kleur. Mocca, vrolijke geur met rozen, expressief, liefelijke aandronk maar iets scherps in de smaak. En een lichte dubrozeep expressie. Leila benoemt de wijn als complex en evenwichtig. Gemiddelde score 6,8

 

2023 Domaine de Brusset, Gigondas, Le Grand Montmirail

Cassis, sappige en aangename smaak. Aangename rondeur, harmonieus en mooi glas. Gerard benoemt een stinkertje, complexiteit en evenwicht. Prachtwijn! Gemiddelde score 8,1

2022 Bourgogne ‘Les Brûlis’, Domaine de Mauperthuis

Een geur van dennenbos/naaldwoud, munt en een pepertje. Pinot smaak met sappige zuren. Ik geef deze wijn een negen, maar sociëteit-breed krijgt de wijn veel minder waardering. MartijnU benoemt een yoghurt impressie in de geur, elegantie en kruidigheid maar mist body. Gemiddelde score 7,2

2021 Ca’marcanda Magari, Bolgheri, Gaja

Kijk, hier slaan we dan weer wél op aan. De hoogst gewaardeerde wijn van de proeverij. Klassieke wijn met een fraai eucalyptus bouquet en munt. Donkere kleur. Straffe smaak nog, veel potentieel. Willem Jan benoemt de gelaagdheid: chocolade, stallig, laurier, kersen, zoetige aanzet (wijst op rijpe druiven), ceder. Fritjof proeft zwarte kersen en Italiaans hoge zuren. Gemiddelde score 8,9

2020 Quinta do Francês, Odelouca River Valley, Algarve

Een gedurfde keuze van Hans om deze wijn naast de Gaja te zetten, die immers ruim drie keer zo duur is. Dit hartendiefje van Hans komt uit Portugal en is gemaakt van cabernet sauvignon, syrah, touriga national en trincadeira. Naar de scores kijkend is deze wijn de wijn met de beste prijs/kwaliteit verhouding. Een mooi kruidige wijn met licht eucalyptus in de geur, duidelijk een bittertje, voor mij een eetwijn met een tikje onevenwichtige afdronk. Gemiddelde score 8,2

Als uitdrinker drinken we een 2018 Klosterberg Spätlese van Eva Fricke uit de Rheingau, een mooi slot van een boeiende proeverij. Met systematiek.

Verslag Peter van den Besselaar

Lage landen proeverij: ervaring telt!
By in

Lage landen proeverij: ervaring telt!

Sommige leden die opzien tegen het samenstellen van een proeverij… die zouden eens met Claartje Grielis moeten praten. Zij heeft een ‘good time’ achter de rug. Ze bezocht wijndomeinen in België en Nederland voor haar Lage Landen proeverij. We horen mooie verhalen. Over wijnbouwers die álle tijd nemen om uitleg te geven. Over professionaliteit en wat amateuristisch uitziende proeflokalen. Over de wijnkelder die Claartje pas thuis op de foto ziet, maar niet zag tijdens een bezoek. Ik heb een uitgesproken mening over het bezoek aan wijndomeinen. De wijn smaakt áltijd beter als je dat gedaan hebt. Omdat je terugdenkt aan… het vakmanschap en de passie van de maker, de prachtige omgeving, het kelderbezoek. Claartje heeft zich plezierig voorbereid op deze proeverij, maar kan vermoedelijk nog een jaar of vijf genieten van het openen van Lage Landen flessen.

Tijdens de proeverij worden we geregeld verrast door de kwaliteit van de wijnen. Er is duidelijk iets mis met onze verwachtingen, het nog altijd wankele imago. Vóór de proeverij dacht ik: het is leuk als er een uitslag komt, zoals bij voetbalwedstrijden tussen de rode duivels en onze oranje leeuwen. Na de proeverij constateerde ik dat veel wijnen weliswaar prima zijn, maar mijn hart niet sneller deden kloppen. Ik zag een scheiding tussen de meer ervaren wijnbouwers en nieuwkomers. De meer ervaren domeinen doen het gewoon beter. Die ervaring stemt overeen met de uitspraak van baron Philippe de Rothschild die zei: “Het is gemakkelijk om een hele grote wijn te maken, het zijn gewoon de eerste twee eeuwen die moeilijk zijn.” Ik schrijf niet graag over wijnen die tegenvallen. Geen compleet verslag, maar de notities van de wijnen die voor mij eruit sprongen.

2021 Holset Dame, mousserende wijn

De mousserende wijn, een brut nature van chardonnay, is van het jonge domein Holset. Gestart in 2010. 40% gelagerd op eiken vaten, 40% op roestvrijstalen vaten, 20% op keramiek. Frisse appeltonen, hoge zuren en een bittertje. Strakdroog, zegt Kees, die zegt niet van mousserende wijn te houden maar er áltijd wel van geniet en goed kan beschrijven. Hij proeft ook abrikoos. Sinaasappelbitters, zegt Annemiek. Toos prijst de mineralige afdronk die lang aanhoudt.

2023 Apostelhoeve, auxerrois

Bekend. Het oudste domein uit Maastricht, gestart in 1970. Vieren in 2025 de vijftigste oogst. We proeven veel in de wijn: licht galiameloen in geur, ook peer. MartijnU ruikt citrus en perzik, de wijn is ‘rond’. Niet zo spannend, zegt MartijnU. Mij valt de wat zoetige aandronk op, we hebben soms moeite met deze wijnen, totdat we ze bijvoorbeeld bij Aziatisch eten drinken. Perfecte match. Hartendief van Claartje.

2024 Apostelhoeve, viognier

Harrie benoemt peer en perzik. Mijn aantekeningen geven een geur die mineraal getyperd is, vuursteen en kruiden geeft, vooral een lichte laurierimpressie. De smaak heeft flinke bittertonen. Zou het prima doen bij en gerecht van zeebaars of kip in roomsaus.

 

 

 

2023 Aldeneyck, chardonnay Heerenlaak

Al wat kleuring. Rokerige geur en ongelofelijk veel bloedsinaasappels. Die sinaasappel zet zich dor in de smaak. De wijn kreeg een houtrijping van 6 maanden op eikenhouten barriques, waarvan 25% nieuw hout. Elegante zuren, zegt Harrie. Deze wijn is een ‘challenger’ voor de beste chardonnay uit België en Nederland.

2020 Genoels Elderen, chardonnay, Haspengauw Goud

Altijd betrouwbaar. Het domein bestaat sinds 1991. Expressief rijp tropisch fruit, kruiden en wat marsepein. Mooi bittertje in de smaak. MartijnU ervaart de neus als expressiever dan de smaak, waarin hij flinke zuren en grapefruit bitters determineert. Houtrijping 12 maanden in Franse eikenhouten vaten, 33% nieuwe, 66% oudere vaten, 9 maanden in de tank, 18 maanden rijping sur lies, al roerend en nog 24 maanden op fles.

2018 Genoels Elderen, pinot noir Vogelsanck

De rode wijn die álle andere in de schaduw zette. Heel gaaf, zegt Valerie: een prachtige combinatie van stinkertje, rood fruit en hout. Ook Kees is prijzend: volle wijn, veel fruit, ceder en chocolade met een wat drogende afdronk. De kleur is geëvolueerd naar Italiaans dakpannenbruin. Deze 12 maanden op vat gelagerde pinot noir heeft een goede balans. Een serieuze wijn met vrij hoge bitters. Hartendief van Claartje.

 

Verslag en proefnotities Peter van den Besselaar

Toscane proeverij: lang leve de regelbrekers
By in

Toscane proeverij: lang leve de regelbrekers

Veel wijnbouwers hebben een haat-liefdeverhouding met regelgeving. Regels beperken de creativiteit. Er staat in de regels welke druiven je mag gebruiken, hoe je moet blenden, hoe lang een wijn moet rijpen. Dat botst met de drang om iets unieks te willen maken. Wijnregelgeving verandert langzaam, vaak tergend langzaam, terwijl ideeën, het klimaat en de markt snel evolueren. De regelbrekers zijn vaak de vernieuwers in een wijnregio. Martijn de Groot brengt Toscane op tafel. In Toscane werden cabernet sauvignon en merlot geïntroduceerd die betere resultaten geven in sommige wijngaarden dan de autochtone druiven.

Het beroemdste voorbeeld van een regelbreker is Marchese Mario Incisa della Rocchetta die in de jaren ’40 cabernet sauvignon plantte in Bolgheri, geïnspireerd door Bordeaux. Sassicaia was de eerste wijn die de gevestigde DOC-regels volledig negeerde (gebruikte Bordeaux-druiven) en toch internationaal werd geroemd. De wijn werd verkocht als vino da tavola. De eerste jaargang is 1968, op de markt gekomen in 1971.

De ultieme erkenning is in 1994 het verkrijgen van de DOC Bolgheri Sassicaia, een unieke sub-appellatie binnen de bredere DOC Bolgheri. Het is de enige Italiaanse wijn met een eigen, individuele DOC die exclusief is toegekend aan één wijn en één producent: Tenuta San Guido. Martijn zet de wijn als afsluiter, in een serie van 1. Sassicaia is een wegbereider geweest voor Tignanello, Ornellaia, Solaia en Masseto.

Ik heb veel waardering voor het feit dat Martijn ook de indrinker en uitdrinker conceptueel inpast in het thema.

 

Witte indrinker

2021 Poggio alle Gazze, Ornellaia

Expressie van brandnetel en buxus, duidend op sauvignon blanc, dat 72% deel uitmaakt van de blend. Ook mooie bitters, groene appels (Berry), amandel en venkel (Maarten), boterig en kruidig (Valerie). Het fruit is bescheiden, de wijn erg lekker (RobG). De wijn is een blend van 72% sauvignon blanc, 16% vermentino, 6% viognier en 6% verdicchio. Dit is de witte wijn van Ornellaia.

 

Serie 1 Super Toscanen

2015 Le Stanze, Poliziano

Gemaakt in de Montepulciano appelatie maar geklassificeerd als IGT want gemaakt met cabernet sauvignon en merlot (90/10) dus een zogeheten Super Tuscan. Minimaal altijd 90 procent cab sauv. 16 maanden op nieuw frans eiken. Meer aardse tonen dan fruittonen, nu tien jaar oud, al is ook kers herkenbaar. Cederhout, leer, potloodslijpsel. Volle aandronk, nog trekkend en dus potentieel om verder te ontwikkelen. Rijk, complex en klassiek.

2015 Solengo, Argiano

Gemaakt van 50% cabernet sauvignon, 30% petit verdot, 15% merlot en 5% sangiovese. Ondanks de productie in Montalcino ook een IGT en Super Tuscan. 18 maanden op Franse barriques waarvan 60 procent nieuw. Ook rijk, complex en klassiek maar toch anders dan Le Stanze. Dezelfde aardsheid, maar een verfijnder cederhout. De wijn is nu net iets liefelijker en vriendelijker, nu ook lekkerder. Veel kracht en lange afdronk.

 

Serie 2 Brunello di Montalcino 2013 (blind geproefd)

2013 Azienda Pertimali (Livio Sassetti)

Verduveld mooie wijn (voor mij mooier dan de volgende) met warme Italiaanse dakpannenkleur, warm en kruidig bouquet, elegant, mooie rondeur, hoge zuren – waardoor ik inderdaad aan Brunello denk. Trekt nog in de mond, maar goed te drinken. Ingrid noemt de wijn complex en elegant, Willem Jan noemt cassis en framboos, met in zijn ogen storende drogende tannines. RobK prijst de balans en een klein frisje. Hij ruikt rozebottel en is kritisch over het toekomstpotentieel: deze wijn komt niet meer tot wasdom, denkt RobK.

2013 Poggio ale Mura, Banfi

Weer die Italiaanse dakpannenkleur, nu iets donkerder, cederhout in de geur, iets leniger, iets meer bitters en trekkende tannines. Heel veel potentieel en op dit moment net iets minder charmant in mijn opvatting. Willem Jan herkent weer drogende tannines in een minder prettige afdronk, maar noemt de wijn complexer, kruiden, specerijen en mocca. Ingrid herkent rijpe tannines, cacao. RobK benoemt, kers, salie, bosgrond en een zoetigheidje. Banfi is zijn favoriet.

Ja, zegt Martijn, ik heb me laten vertellen dat je niet altijd een zes kan gooien. Hij is een tikje teleurgesteld in deze jaargang 2013.

 

Serie 3 Twee jaargangen CastelGiocondo Brunello di Montalcino (blind geproefd).

Van het fameuze huis Frescobaldi. Dit zijn grootste wijnen, behorend tot de wereldtop.

2016 Castelgiocondo

Hier worden we heel vrolijk van. Voor mij een vrouwelijke wijn, verfijnde kersen, elegantie ten top, fruit én kruiden, lang nahangend. De slikfactor, dit spuug je niet. Claartje roemt de lange afdronk en benoemt karamel en chocolade. Valerie de frisse rode kersen, pruimen en een aarde impressie. MartijnU ervaart een stinkertje van natte sokken én zwoele frisse zuren. Just zwarte kers, munt, ceder en graniet.

2004 Castelgiocondo

Donkerder kleur, p-r-a-c-h-t-i-g-e wijn, koppelt elegantie aan kracht. Ik denk nieuw hout te ruiken, wat ik zeker weet: een vrolijke kruidigheid. Verfijnder dan de vorige wijn. Claartje proeft hout in de aandronk en weer karamel en chocolade. MartijnU zegt de wijn iets steviger te vinden, tijm, laurier, kruidnagel. Valerie noemt dit de mooiste wijn: een mooie balans en peperkoek associaties. Just proeft zoals altijd fijnzinnig: de wijn heeft cederhout, eucalyptus, braam en (let op) de geur van zwarte kersen en de smaak van rode kersen.

 

Serie 4 Twee keer Bolgheri

Het is op dit moment in de proeverij dat het vloeibare geluk poëtische ontboezemingen gaat ontlokken aan de proevers. Ik snap dat wel, want geluksgevoel laat zich soms lastig onder woorden brengen.

2016 Guado al tasso, Antinori

Wijn van de avond/proeverij met een wow-factor. Cabernet sauvignon, merlot, cabernet franc en een kleine hoeveelheid petit verdot. Eric slaat de spijker op zijn kop: een voorname wijn. Eric ruikt héél veel: een haard, kers, stof, een zachte smaak met framboos en karamel. Mijn aantekeningen: donkere kleur, bedwelmende geur, kers, eucalyptus, laurier. Heel verfijnd. Uitstekende balans, slikfactor. Een wijn waaraan alles klopt, doet denken aan ‘het mooiste meisje van de klas’, de Bond girl, de spreekwoordelijke hemel. Die ultieme schoonheid vind ik ook altijd wat griezelig. Geconfijte zwarte kers, zegt Just. Liselotte benoemt pruim, cassis, chocolade, potloodslijpsel en een zachte smaak.

2019 Le Gonnare, Fabio Motta

70% merlot, 30% cabernet sauvignon. Prachtwijn, mocca, aardsheid, kruidnagel en een peper impressie. Elegante, liefelijke smaak met heel veel finesse. Wel iets ‘wereldser’ dan de vorige wijn. Just benoemt knarsende tannines en rinse appelstroop. Liselotte rood fruit, roosvicee en rode wijn azijn (vast hele goede), iets van ijzer en zacht in de mond. Eric benoemt kracht, inkt en tannine.

 

Serie 5 Cultwijn

Mooi geïntroduceerd door Martijn met aantekeningen van Fred Nijhuis. We proeven een ingepakte fles maar iedereen weet natuurlijk…

2017 Sassicaia, Tenuta San Guido

Na de malolactische fermentatie werd de wijn in Franse eikenhouten barriques en een klein deel in Amerikaanse eikenhouten vaten gerijpt, 20 maanden. De duur van de rijping wordt technisch bepaald op basis van de oogstkarakteristieken. 83% cabernet sauvignon en 17% cabernet franc. Mijn aantekeningen: donkere kleur, een zekere ingetogenheid in de geur: licht stal, eucalyptus, goede balans, de slikfactor. Berry constateert nuchtertjes: kindermoord. Maarten is uitgesproken voor zijn doen: alles zit erin, vol, rijk, boordevol fruit en met een enorme lengte. Willem Jan noemt de aanzet wat drogend, en roemt de munt (after eight) in de geur. RobK zit op een wolkje. Hier blijf je in ontdekken! Munt, dille, kers, een enorme lengte, bijzonder finesserijk.

 

Witte uitdrinker

2020 Ormus, Ornellaia

Gemaakt van petit manseng. Heel vitale wijn, perzik, roomboterbabbelaar, abrikoos, mandarijn, perfecte balans.

Een memorabele proeverij, ook in andere gebieden kunnen we op zoek naar de regelbrekers.

 

Verslag en proefnotities Peter van den Besselaar

 

Link naar de presentatie van Martijn: Presentatie Toscane 10 juni 2025

Merlot
By in

Merlot

Merlot proeverij frist proefgeheugens weer op

“Het was een gezoek!” beaamt Toos Dusee. Voor het eerst in de geschiedenis van de sociëteit wordt er een volledige proeverij gewijd aan merlot. Liselotte heeft toevallig net Sideways (2004) gezien en dat leidt ertoe dat de fameuze, bijbehorende merlot quotes enthousiast worden aangehaald. Zo zit de sfeer er meteen goed in. Zoals Rob van Ginneken in 2019 al schreef, ga deze film zeker kijken en het bijbehorende boek lezen, mocht je dat nog niet hebben gedaan.

Hoe zat het ook alweer met merlot…? Na cabernet sauvignon is dit het meest aangeplante rode druivenras ter wereld. Typerend zijn een fruitig en rond smaakprofiel met tonen van frambozen, pruimen, zwarte bessen en bramen. Rijping op hout leidt tot aroma’s van chocolade, koffie en ceder. Geen scherpe en zure randjes, geen berg tannines: een echte allemansvriend. Veel wijnmakers vinden ‘m niet complex genoeg en maar wel juist zeer geschikt voor blends. Hierdoor is het aanbod van monocépage stijlen relatief beperkt. Vanwege de korte rijpingstijd en voorkeur voor een vochtige grond doet merlot het met name goed in koelere regio’s met kleigronden of op plekken waar irrigatie is toegestaan. De bekendste stijlen komen natuurlijk uit Pomerol en Saint-Émilion gelegen op de rechteroever van Bordeaux.

If they want to drink merlot, we’re drinking merlot!” Maar eerst een sprankelende indrinker om ons voor te bereiden op de series rood. Toos zet ons de Champagne Comte de Brismand Reserva brut voor – een klassieke blend van pinot noir, pinot meunier & chardonnay. Aroma’s van hazelnoot en zeer frisse zuren komen me tegemoet in de aanzet. Just vindt het een heel prettig en opwekkend glas: citrus fris, beetje gistig, sinaasappel zest en fruitbitters. Harry vult aan met brioche, gist, toast, appeltjes en een mooie lange afdronk.

Serie 1: Merlot uit verschillende Europese landen
Dan is het tijd voor de hoofdrolspeler van de avond en komen er drie merlots uit verschillende landen op tafel. Bij deze eerste serie valt het Willem-Jan op dat ze qua smaak veel van elkaar weg hebben: cassis en een cérise ondertoon. De eerste wijn heeft zachte tannines, de tweede voornamelijk bramen en cassis, met knarsende tannines en tonen van thee en tabak. De laatste toont in de aanzet wat potlood, bramen, pruimen, koffie, mokka, heeft iets rijpere tannines en duidelijk malolactische conversie ondergaan. Maarten Drop is vooral over de eerste te spreken: een aangenaam sappig glas met een langere afdronk. Nummer twee is iets donkerder, met pruim, braam, pure chocolade, thee en medium+ body. Zelf doet deze wijn me denken aan mint, roosvicee, cacao en koffie. Liselotte ontdekt eucalyptus en Peter benoemt de ijzertoon in de neus. De laatste toont zwoel en gestoofd fruit, veel ceder en vanille, zoethout, chocolade en koffie. Het blijken drie Europeaanse stijlen:

Duitsland: Emil Bauer & Söhne uit de Pfalz. Merlot Makes You Forget 2018
Bulgarije: Terra Tangra Black label merlot 2018
Italië: Cantina Andrian Merlot Alto Adige Riserva Gant 2019

Serie 2: Merlot all around the world

Vervolgens belanden we in Stellenbosch, Zuid-Afrika. De Meerlust 2018 traant wat, lichtrood van kleur, rokerig, scherp, wat groen, nog flinke tannines aanwezig dus laten liggen, nog te jong, aldus Eric. Voor Claartje miste deze wijn balans: weinig fruit, harde tannines, milde zuren. Maarten Drop vond de aanzet juist zacht en goed in balans, met noten van braam, rozenbottel, eucalyptus, mokka en een verrassend lange afdronk. Persoonlijk kom ik fijne geuren van kruiden en pruimen tegen, evenals chocolade en koffie in de smaak. Een wijn met belofte, maar die zijn ware gezicht pas over een paar jaar zal tonen, verwachten we.

We blijven nog even hangen op het zuidelijk halfrond en de Ribbon Vale 2015 uit Margaret River, Australië valt goed in de smaak. Berry is enthousiast: “De mooiste van de serie.” Hij noteerde rood én zwart fruit, melkchocolade, oud hout, leer, wat stroeve tannines en behoorlijke zuren.

Aan het einde van de rij staat glas 3: de Caus Lubis 2006 van wijnhuis Can Ràfols dels Caus in Penedès. Deze wijn heeft een diep granaatrode kleur, wat depot en laat meteen tertiaire tonen zien van bouillon, champignon en aarde. Ik ben dan wel niet zo’n cacao-expert als Just, maar waan me even in een patisserie vol met chocolade bonbons. Berry heeft een wat mindere ervaring: “Te oud, te belegen, afbraakzuren. Voor mij over de top.” Eric was genuanceerder: “Tertiair, maar nog wat fruit, met behoorlijke tannines en fris zuur. 1982?” Just was juist laaiend enthousiast: “Prachtige fles. Neus van zoet fruit, eaux-de-vie de vieilles prunes (neem je die een keer mee om te proeven?), 40-50% chocola; tussen melk en puur in, koffie, mooie frambooszuren en een verrassend lange, fruitige afdronk.” Ook Peter vond ‘m bijzonder: “Een stinkerdje, met uitgesproken karakter en eindeloze afdronk. Dit moet iets speciaals zijn.” En inderdaad, deze Spaanse merlot uit 2006 heeft 12 maanden vatrijping genoten en maar liefst 16(!) jaar flesrust voordat deze op de markt komt. De druivenstokken bleken overigens in 1981 aangeplant te zijn. Dus Eric, je zat ‘soort van’ in de goede richting met het jaar!

Foto: Bodega Can Ràfols dels Caus

Serie 3: Klassieke merlot uit Bordeaux

En dan is het nu tijd voor Bordeaux. Wat een serie! We gaan verder met de prachtige Manoir De Gay Pomerol 2021 met wijngaarden op steenworp afstand van Pétrus, gevolgd door Château Gloria St Julien 2021 en de Château Laroque Saint-Emilion Grand Cru Classé 2014. Peter vindt ze alle drie heel erg mooi en raakt helemaal in vervoering van deze reeks: “bij de eerste rook ik 100% cassis en vanille, streng, lijkt een klassieke grand cru, de tweede heeft een stinkerdje, rood én zwart fruit, strenger dan de andere wijnen, ijzer, en de derde is de mooiste wijn, ceder, rondeur, kruidkoek, charmeur.. echt schitterend!” Fritjof is ook erg over deze klassiekers te spreken: de eerste heeft nog wat fruittonen, choco, ceder en potloodslijpsel. De tweede heeft hele zachte tannines, rood en zwart fruit, sappig, stevig in zijn houtsmaak en een lange afdronk en tot slot heeft de laatste wat bezinksel in het glas, is gelaagd in zijn aroma’s met rood fruit, daarna meer ceder, leer, wat licht kruidigs, zachte tannines die heel lang hangen, met een lange afdronk. Een hele mooie, bijzondere en stevige eetwijn.

We concluderen de avond met een fantastisch glas Tenuta Rapitalà Cielo D’Alcamo 2015 uit Sicilië.

Toos, merci beaucoup! Onze merlot proefgeheugens zijn weer opgefrist.

Verslag door Valerie Bollen