Harry van der Zanden laat ons de karakteristieken zien van de druiven pinot noir en cinsault (indertijd hermitage genoemd). Een kruising van deze druiven werd de blauwe druif pinotage. En ja, er is iets raars. Waar alcohol, body en tannine opgeteld méér zijn, is de zuurgraad van de pinotage opgeteld mínder. Een mooie observatie van Harry.

We gaan een hele proeverij lang pinotage onder het vergrootglas leggen. Van de 90.000 hectare wijnbouw in Zuid Afrika staat ongeveer 7.000 tot 9.000 hectare pinotage aangeplant. Harry heeft gekozen voor een opbouw van de proeverij met brede publiekswijnen naar medium gewicht naar stevige wijnen, allemaal open geschonken. Tot slot een serie van drie geblindeerde flessen.

Serie brede publiekswijnen: een modern, een klassiek

2024 Barista Pinotage

Lichte kleur, vanille en fruit, koffie. Elegante smaak, mijn voorkeur. Ingrid benoemt de fijne neus en sappigheid, zuivel en choco. Cees vindt de wijn fruitiger dan de volgende: kers, mocca en zoethout.

2024 Spier Pinotage

Donkerdere kleur, karaktervolle wijn met diepe geur, licht rubber (niet zo aangenaam), stevige smaak, boers karakter. Claartje vindt deze klassieke wijn lekkerder. Ingrid benoemt kruidigheid (specerijen), cassis en iets droppiger. Cees noemt pruimen en chocolade.

Serie medium krachtige wijnen met houtrijping

Pinotage kan een heel hoge opbrengst geven, maar dan zijn de wijnen duidelijk minder. De druif vraagt veel aandacht. Alleen goed gesnoeide wijnstokken waarvan de druiven goed zijn uitgerijpt, geven kwaliteitswijnen.

2023 Groot Constantia Pinotage

Diepere structuur, droge aanzet, bitters en body. Kati ruikt stal, rook en zwavel; ze houdt niet van de gebrande toon, ze proeft veel zoet fruit in de aanzet.

2022 Aaldering Pinotage

Dit is lekker hoor: frivole lichte frambozen toets, kreupelhout en kruiden. De frambozen komen terug in de karaktervolle smaak. Elegantie met een fluweeltoets. Toos benoemt dat deze wijn met ook bij haar frambozen wel héél sterk binnenkomt, ze mist (karakteristiek!) wat fijne zuren. Kati benoemt chocolade en koekkruiden.

2022 Bush Vines Bellingham Pinotage

Voor Kati is dìt de aangenaamste wijn: een geur van een rioolputje, toffee en caramel. Zwart fruit, aldus Toos, mokka en een wat scherpe aanzet van de fruittonen. De geur is best complex, vind ik: morellenkersen, wat zoetige piment en gerookte paprika. Sappig, goede structuur en een fraai bittertje.

Serie stevige wijnen

De vraag komt naar voren waarom pinotage niet geblend wordt. Misverstand: in de Cape Blend is pinotage de partner van bijvoorbeeld cabernet sauvignon, die iets meer structuur geeft, of merlot die juist meer zachtheid geeft. Vroeger gaf pinotage met heel hoge opbrengsten een onaangename rubber-associatie en toen werd pinotage soms geblend om die tekortkomingen te verbergen. Als typische druif van Zuid-Afrika kenmerkt pinotage zich door donker fruit (bessen, pruimen), kruidigheid, rokerige toetsen en soms tonen van mokka.

2017 21 Gables Pinotage

Hans benoemt een zoetige neus, bramen, mooie, fijne wijn. Mijn aantekeningen: diepe kersen geur, kreupelhout en kruidnagel. Een volle boerse aanzet, zuren(!), bittertje en veel karakter, blijft nahangen. Cees vindt dit de lekkerste wijn van de serie.

2020 Ashbourne Pinotage

De meningen lopen hier uiteen. Hans proeft een volle smaak en noemt de wijn “algemeen, niet bijzonder”, wel goede balans. Cees benoemt de neus als interessant, mokka en braam, maar hij vindt de bitters in de afdronk te hoog. Ik vind dit dé wijn van de proeverij: elegantie, sigarenkistje, framboos en rozemarijn. Piment in de geur. Waar de vorige wijn nogal stevig is – zeg masculien, doet deze wijn mij juist denken aan Margaux vanwege de verfijning – zeg vrouwelijk.

Serie geblindeerde flessen

Leuk dat Harry het op het eind nog spannend maakt: ingepakte flessen! We weten niets van de wijnen, behalve dat de druif pinotage is. Wijn 1 en 2 vind ik duidelijk dezelfde karakteristieken hebben: mineralig en schralig, wijn 3 is afwijkend. Na uitpakken van de flessen blijken het drie Kanonkop-wijnen te zijn.

2023 Kanonkop Kadette Pinotage

Nico benoemt rood fruit, gemiddelde tannine en houtrijping. Gerard vindt de wijn mooi: cassis, een wat zoetere neus, bittertje in de smaak. Mijn aantekeningen: donker, mineraal en vuursteen, licht tannine en een schrale smaak.

2022 Kanonkop Pinotage

Fruitiger, zegt Nico, tabak, drop, stevige tannines. Gerard benoemt een kruidige neus, wat rokerigs en verbrande toets, ronde zuren, conclusie: erg lekker. Mijn aantekeningen: kreupelhout, stevige tannines, ook weer mineraal en vuursteen en enige schraligheid.

2015 Kanonkop Pinotage

Chocolade, tabak en rood fruit, zegt Nico. Strengere tannines. Gerard denkt dat de wijn hoog in zijn alcohol zit, ruikt cassis en proeft frisse zuren. Mijn aantekeningen: heel erg zoet, weinig zuren, donkere kleur, zoete gerookte paprika, morelkers, zeer elegante smaak die zowel diepte als complexiteit heeft. Schitterend!

Uitdrinker

Bodegas Alba, Don PX – 2003

We sluiten de proeverij af met een uitdrinker, een meesterlijk mooie Don PX 2003 van Bodegas Albala.

Proefnotities en verslag Peter van den Besselaar