Spanje staat voor de uitdaging van de klimaatveranderingen, beoordelen welke druiven passen bij de opwarming, andere manieren om te gaan snoeien en ervaring opdoen met wijngaarden op grotere hoogte. Fritjof Berenbak is goed thuis in- en heeft liefde voor Spaanse wijnen. Bijzondere Spaanse wijnen is zijn thema van de proeverij. Wij proeven kriskras door het land – open wijnen, niet geblindeerd. Er is dus invloed van de naam, het gebied, de reputatie op ons brein en onze waardering. Confirmation bias bijvoorbeeld, als je weet dat je de icoonwijn Clos Magador proeft, dan geef je een hogere beoordeling. Of juist een lagere beoordeling met de wetenschap dat je een supermarktwijn drinkt. Fritjof weet “dat Spanjaarden wijn drinken tot tien euro, dus alles daarboven is vooral exportgericht.” Daarmee gaan we aan de slag!
Indrinker
2016 Gramona Lustros III Grand Reserva Brut Nature
Gramona is gespecialiseerd in lang rijpende wijnen. Lustros III is een goed voorbeeld, de wijn heeft 80 maanden gerijpt op zijn lie, dosage 3 gram. Druiven zijn xarel-lo 64%, macabeu 36%. Xarel-lo geeft structuur, zuren en bewaarpotentieel, waar macabeu zorgt voor een aromatische lift. Biodynamisch.
Gramona is een van de oprichters van Corpinnat. Dit is een fraaie wijn, heel fris met tonen van citrus en galia meloen, heel vrolijke geur. Mooie zuren en een goede structuur. Claartje benoemt gist en brioche. Grote klasse.
Serie 1 Witte wijnen
2023 Granbazán Albariño Ambar, Rias Baixas
Liselotte benoemt perzik en wit fruit. Ik ruik meloen en proef een elegante, frisse en aangename wijn. Mooi herkenbaar etiket. De wijngaarden liggen vlakbij de Atlantische Oceaan op veelal granietbodems. Van geselecteerde clonen albariño die kleine geconcentreerde bessen leveren. De wijn onderscheidt zich van de frisse stijl Albariño en heeft meer gastronomisch potentieel.
2020 Ultreia La Claudina, Godello, Bierzo
Ultreia = de Latijnse groet van de pelgrims op weg naar Santiago de Compostella en betekent “vervolg uw weg”. Deze witte wijn is gemaakt met schilcontact. Raúl Pérez is een van de bekendste wijnmakers van Spanje, die ook gevraagd wordt voor advies in tal van landen. Eric noemt de wijn interessant, in dit geval een eufemisme, want hij heeft geen waardering voor de verbrande rubbersmaak. Mijn aantekeningen: enorme houtbak, vette wijn, mooie zuren. Ik vind de wijn uitermate plezierig en een van de sterren van de proeverij. Dit is een single vineyard wijn waar jaarlijks 1500 flessen van worden gemaakt. De wijngaard ligt op 500 meter hoogte. Deze wijn heeft 11 maanden vatrijping op eiken gehad.
Serie 2 Witte wijnen
2023 Planetes, Carinyena Blanca, Priorat, Nin I Ortez
MaartenD benoemt bloemigheid en appelcider. Mooie elegante en liefelijke wijn, introverte geur, licht amandel, zachte aandronk. Wijngaard gelegen op 500 meter hoogte, oude stokken. ‘s Middags verkoelende wind vanaf de Middellandse zee. Gemaakt van carinyena blanca druiven die een lang groeiseizoen nodig hebben.
2020 Monticara, Malaga
MaartenD is geen liefhebber van deze oude stijl droge Moscatel: haribo-perzik in de geur, Maarten proeft toch zoet. MartijnG noemt het daarentegen een lekker glas: dikke zuren, niet scherp. Mijn aantekeningen: heerlijk geurig, licht muscat, rondeur en sap, goede balans. Van deze wijn worden 2000 flessen gemaakt van een oude wijngaard (aangelegd in 1932) op 800 meter hoogte. Moscatel-druiven, gisting op Frans eiken van 600 liter, rijping op de lie met battonage. Dit is een van de weinige Moscatels die op hout zijn gerijpt. Heel lage opbrengst van 10 hl/ha.
Serie 3 Witte wijn
2024 Ponce de Albayda, Rioja
Jammer dat Fritjof zó snel zei dat de wijn uit de supermarkt komt, voor een luttel bedrag. Ik waardeerde de wijn hoog: amandel in de geur, héél zuiver, elegantie, hoge zuren en prominente bitters. Tempranillo blanco is in 1988 ontdekt als spontane mutatie van de bekende tempranillo-druif.
Serie 4 Lichte rode wijnen
2022 Gorgolassa, Mallorca
De lokale druif gorgolassa was bijna verdwenen. Herontdekt in 2011. Deze wijn wordt alleen in goede jaren gemaakt. Biodynamische wijnbouw van Bárbara Mesquido Mora. Dit is het type wijn dat bij onze proevers niet veel waardering krijgt. Lichte kleur, vrolijke framboos in de geur, echt een spring in ‘t veld, heeft meer body dan je op grond van kleur en geur zou verwachten.
2019 Gorvia, Monterei (Galicië)
Licht gestoofd fruit, zegt RobK, amandelspijs en wat drogende tannines. Mijn aantekeningen: geen allemansvriend, kardinaalrode kleur met gestoofde morelkers, nog streng voor een zeven jaar oude wijn, karaktervol. Single vineyard, zuidelijke expositie. 95% mencia, 4% bastardo (voor zijn hoge zuren) en 1% caino redondo (voor zijn kruidigheid). Wijnmaker is Jose Luis Mateo, een bescheiden man. Hier zijn maar 1998 flessen van gemaakt. Na vergisting heeft deze wijn nog 9 maanden schilcontact met als doel om de textuur te verbeteren.
Serie 5 Rode wijnen
2022 PSI, Ribera del Duero
90% tinto fino (tempranillo) en 10% garnacha. Gemaakt door de Deense oenoloog Peter Sisseck, bekend van de cultwijnen Pingus en Flor de Pingus. De wijn is genoemd naar zijn maker.
PSI = Peter SIsseck. 18 maanden rijping op groot, oud Frans eiken, gemaakt van 30-70 jaar oude stokken en middels zachte extractie. Annemiek benoemt dat neus en smaak overeen komen, gestoofd fruit, drop en laurier, droge smaak. Mijn aantekeningen: klassieke wijn, streng, nu nog te jong. Diepdonkere kleur, ondoorzichtig. Rijke geur, peperig, framboos ook, volle aandronk, mooie wijn.
2021 Clos Mogador, Priorat
De iconische wijnmaker René Barbier maakte Clos Mogador van 45% garnacha, 29% carinena, 16% syrah en 10% cabernet sauvignon. De druiven worden verspreid over 2 maanden geplukt, op het voor de druif beste moment. Slechts de helft van het sap wordt gebruikt. Natuurlijke vergisting met 30% van de steeltjes. Vergisting tussen de 35-65 dagen afhankelijk van de druivenrassen. 18 maanden rijping op groot hout. Kardinaalrood, kreupelhout en oud hout – wat mij betreft iets overheersend, weinig fruit, terroirexpressie. Kindermoord!, zegt Berry met zijn kenmerkende duidelijkheid. Allebei de wijnen. Annemiek benoemt gestoofd fruit, kruidigheid van kaneel en laurier, half drogend, mag nog liggen.
Uitdrinker
2017 Oremus Tokaji Aszú 3 Puttonyos
Hongaars? Ja, maar van Spaanse eigenaar Vega Sicilia. Goede keuze van Fritjof. Van furmint. Ik hoor een kniesoorderig ‘zou wat meer zuren mogen hebben’. Maar mijn aantekeningen zijn louter positief: enorm veel perzik, goede balans en deels botytris. Kati is zelfs in de zevende hemel: kweepeer, rozijnen, mooi zuurtje (!) en balans. Wat de auteur van dit verslag dan niet snapt: Kati spuwt het uit. Ze legt uit: Dry January. Ach ja. Stoer. Ik zou liever slikken en DJ in februari een dag verlengen. Voor deze prachtwijn.
Dank Fritjof!
Verslag en proefnotities Peter van den Besselaar